Tridasoft

Web sitesi yaptırdıktan sonra mobil uygulama nasıl eklenir?

Mevcut web sitenize mobil uygulama eklerken neyin yeniden kullanılabileceği, neyin yeniden yazılması gerektiği ve maliyeti belirleyen etkenler.

Yazar:
Ahmet Serdar Tunçay · Kurucu
Yayın tarihi:
Güncelleme:
7 dakikalık okuma

Pek çok işletme dijitalleşmeye bir web sitesiyle başlar, bir süre sonra da "müşterilerimiz ya da saha ekibimiz bunu telefondan yapabilse" ihtiyacı doğar. İyi haber şu: web tarafı doğru kurulduysa mobil uygulama sıfırdan bir proje değildir. Kötü haber de şu: yalnızca görsel bir tanıtım sitesi varsa, uygulamanın ihtiyaç duyduğu veri katmanı büyük olasılıkla hiç yoktur. Bu rehber, hangi durumda olduğunuzu anlamanıza ve doğru soruları sormanıza yardım eder.

Önce elinizde ne olduğunu ayırın

Mobil uygulamanın maliyetini ve süresini en çok etkileyen şey, web tarafında verinin nerede ve nasıl durduğudur. Üç tipik durum vardır:

  • Tanıtım sitesi: sayfalar ve bir iletişim formu var, kullanıcı hesabı ya da işlem yok. Uygulama için veri katmanı (API ve veritabanı) baştan kurulur.
  • Yönetim paneli olan site: ürünler, siparişler ya da randevular bir veritabanında duruyor ama yalnız sitenin kendi sayfaları bu veriye erişiyor. Verinin dışarıya güvenli bir API ile açılması gerekir.
  • API üzerine kurulmuş web uygulaması: site, verisini zaten bir API üzerinden okuyup yazıyor. Uygulama aynı API'yi kullanır; iş büyük ölçüde mobil ekranlara iner.

Kısa test: geliştiricinize "sitedeki bir siparişi başka bir uygulama okuyabilir mi, hangi adresten ve hangi yetkiyle?" diye sorun. Cevap netse üçüncü durumdasınız demektir.

Ortak API: aynı veri, iki arayüz

Web ve mobilin aynı veriyi paylaşmasının sağlıklı yolu, ikisinin de aynı API ile konuşmasıdır. API; kimin hangi veriyi görebileceğini, bir siparişin nasıl oluşturulacağını, stoğun ne zaman düşeceğini tek yerde tanımlar. Kurallar iki ayrı yerde yazılırsa er geç birbirinden ayrışır: sitede iptal edilebilen sipariş uygulamada iptal edilemez ya da tersi.

Mobil uygulama için API'de genellikle şu ekler gerekir: oturumun uzun süre açık kalmasını sağlayan güvenli kimlik doğrulama (yenilenebilir anahtarlar), bildirim göndermek için cihaz kayıtları ve zayıf bağlantıda tekrar denenebilen işlemler.

Yerel mi, çapraz platform mu?

iOS ve Android için ayrı ayrı yerel uygulama yazmak, her iki platformun bütün olanaklarına en doğrudan erişimi verir ama iki kod tabanı demektir. React Native gibi çapraz platform çözümler tek kod tabanından iki mağazaya çıkar; web tarafı da JavaScript/TypeScript ile yazıldıysa ekip aynı dili ve çoğu zaman aynı veri tiplerini paylaşır. İşletme uygulamalarının büyük kısmında (sipariş, randevu, saha kaydı, müşteri hesabı) çapraz platform yeterlidir. Yoğun grafik, düşük seviyeli donanım erişimi ya da çok özel platform özellikleri gerekiyorsa yerel geliştirme yeniden değerlendirilir.

Maliyeti belirleyen etkenler

Tek bir rakam vermek yanıltıcı olur; aynı "uygulama" kelimesi çok farklı kapsamları anlatır. Teklif karşılaştırırken şu kalemlerin her birinin kapsamda olup olmadığına bakın:

  1. Ekran ve akış sayısı: giriş, liste, detay, form, ödeme, profil...
  2. API tarafında gereken iş: mevcut API yeterli mi, yoksa önce veri katmanı mı kurulacak?
  3. Çevrim dışı çalışma: bağlantı yokken kayıt alınıp sonra eşitlenecek mi?
  4. Bildirimler: hangi olaylar bildirim gönderecek, kim yönetecek?
  5. Ödeme, harita, kamera, barkod gibi cihaz ya da üçüncü taraf entegrasyonları.
  6. Mağaza yayını: hesap açılışı, ekran görüntüleri, gizlilik bildirimleri ve inceleme süreci.
  7. Yayın sonrası bakım: işletim sistemi güncellemeleri her yıl uyum çalışması gerektirir.

Mağaza hesapları sizin adınıza açılmalı

App Store ve Google Play geliştirici hesapları, uygulamanın yasal sahibini belirler. Hesap geliştirici firmanın adına açılırsa, firmayı değiştirdiğinizde uygulamanın devri ayrı bir süreç gerektirir. Hesapları işletmeniz adına açtırın, geliştiriciye yalnız gereken yetkiyi verin. Aynı ilke sunucu, alan adı ve bildirim servisi hesapları için de geçerlidir.

Önerdiğimiz aşamalı yol

  1. Web tarafındaki verinin ve iş kurallarının envanterini çıkarın: hangi kayıtlar var, kim neyi değiştirebiliyor?
  2. Gerekiyorsa API katmanını kurun ya da genişletin; web sitesini de aynı API'ye bağlayın.
  3. Mobilde en sık kullanılacak tek akışla başlayın (ör. sipariş verme ya da saha kaydı) ve onu yayına alın.
  4. Gerçek kullanım verisine bakıp sıradaki özelliği seçin.

Bu sırayla ilerlemek, ilk sürümü bütün özellikleri beklemeden kullanıcıya ulaştırır ve sonraki her adımı aynı temelin üzerine ekler. Web sitesini, mobil uygulamayı ve ileride ERP bağlantısını tek bir sistemin parçaları olarak düşünmek, iki yıl sonra "her şeyi yeniden yazalım" noktasına gelmemenin en güvenli yoludur.

Kendi projenizde bu soruları birlikte cevaplayalım.

İhtiyacınızı anlatın; bir iş günü içinde dönüp kısa bir keşif görüşmesi planlayalım.